Last Updated :
10 May 2025, 10:58 PM IST
ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਨਿਊਜ. ਜਦੋਂ ਵੀ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਨਕਸ਼ੇ 'ਤੇ ਏਸ਼ੀਆਈ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਚੀਨ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਨਾਮ ਜ਼ਰੂਰ ਇਕੱਠੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਦੋਸਤੀ ਨੂੰ ਅਕਸਰ "ਹਰ ਮੌਸਮ ਦੀ ਭਾਈਵਾਲੀ" ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਚੀਨ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇਸ ਦੋਸਤੀ ਨੂੰ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਦੁਹਰਾਇਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਅਖੰਡਤਾ ਦੀ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਵਕਾਲਤ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਚੀਨ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਤਾਜ਼ਾ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਬੀਜਿੰਗ ਆਪਣੇ "ਦ੍ਰਿੜ ਦੋਸਤ" ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨਾਲ ਖੜ੍ਹਾ ਰਹੇਗਾ। ਚੀਨ ਕੋਈ ਕਸਰ ਬਾਕੀ ਨਹੀਂ ਛੱਡੇਗਾ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਅਖੰਡਤਾ ਦੀ ਰਾਖੀ ਵਿੱਚ। ਇਹ ਬਿਆਨ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਆਇਆ ਹੈ ਜਦੋਂ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਤਣਾਅ ਉੱਚਾ ਹੈ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਕਈ ਮੁੱਦਿਆਂ - ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਸਰਹੱਦੀ ਵਿਵਾਦ ਅਤੇ ਅੱਤਵਾਦ - 'ਤੇ ਗਰਮ ਹੈ।
ਚੀਨ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਦੋਸਤੀ ਕੋਈ ਨਵੀਂ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਆਰਥਿਕ ਸਹਿਯੋਗ ਹੋਵੇ, ਰੱਖਿਆ ਸਮਝੌਤੇ ਹੋਣ ਜਾਂ ਕੂਟਨੀਤਕ ਸਮਰਥਨ - ਚੀਨ ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਉਦਾਹਰਣ ਚੀਨ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਆਰਥਿਕ ਗਲਿਆਰਾ (CPEC) ਹੈ, ਜੋ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਾਲੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਇਤਰਾਜ਼ ਜਤਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਚੀਨ ਦਾ ਇਹ ਬਿਆਨ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਸਨੂੰ ਭਾਰਤ ਲਈ ਇੱਕ ਅਸਿੱਧਾ ਸੁਨੇਹਾ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਬੀਜਿੰਗ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਇਸ 'ਦੋਸਤੀ' ਤੋਂ ਪਿੱਛੇ ਨਹੀਂ ਹਟਣ ਵਾਲਾ।
ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਚੀਨ ਦਾ ਇਹ ਤਾਜ਼ਾ ਬਿਆਨ ਰਣਨੀਤਕ ਦਬਾਅ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਭਾਰਤ LAC 'ਤੇ ਚੀਨ ਨਾਲ ਤਣਾਅ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨਾਲ ਵੀ ਸਬੰਧ ਆਮ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਚੀਨ ਦੀ ਇਹ 'ਕੂਟਨੀਤਕ ਬਾਡੀ ਲੈਂਗਵੇਜ' ਭਾਰਤ ਲਈ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸੰਦੇਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਸਮਰਥਨ ਦੇਵੇਗਾ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਚੀਨ ਦਾ ਇਹ ਸਮਰਥਨ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਪਰ ਸਮਾਂ ਅਤੇ ਤਰੀਕਾ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਬਿਆਨ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਵੇਂ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਟਕਰਾਅ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਸਮੇਂ ਚੀਨ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਜੋੜੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਲਈ ਇੱਕ ਸੰਕੇਤ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਹੁਣ ਆਪਣੀ ਰਣਨੀਤੀ ਹੋਰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਤੈਅ ਕਰਨੀ ਪਵੇਗੀ।
