Last Updated :
17 May 2025, 08:13 AM IST
ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਸਿੰਦੂਰ ਦੌਰਾਨ, ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਨੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੀ ਹਵਾਈ ਰੱਖਿਆ ਢਾਲ ਨੂੰ ਤੋੜਨ ਲਈ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਰਣਨੀਤੀ ਅਪਣਾਈ, ਜਿਸਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਸ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਵਜੋਂ ਯਾਦ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਨੇ ਅਸਲੀ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਨਕਲੀ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਲਈ, ਮਨੁੱਖ ਰਹਿਤ ਹਵਾਈ ਵਾਹਨ (UAV) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਡੀਆਰਡੀਓ ਦੇ ਲਕਸ਼ਯ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਬੰਸ਼ੀ ਯੂਏਵੀ ਨੂੰ ਜੈੱਟਾਂ ਵਾਂਗ ਦਿਖਣ ਲਈ ਥੋਕ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇਨਫਰਾਰੈੱਡ ਦਸਤਖਤ ਜੋੜੇ ਗਏ ਸਨ ਤਾਂ ਜੋ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਸੋਚੇ ਕਿ ਅਸਲੀ ਲੜਾਕੂ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।
ਇਹ ਡਮੀ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਮੁਰੀਦ ਏਅਰਬੇਸ, ਸਿਆਲਕੋਟ, ਸਰਗੋਧਾ ਅਤੇ ਰਹੀਮ ਯਾਰ ਖਾਨ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਭੇਜੇ ਗਏ ਸਨ। ਇਸਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਹਵਾਈ ਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਸਰਗਰਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ HQ-9 ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਬੈਟਰੀਆਂ ਅਤੇ ਰਾਡਾਰ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨੂੰ ਸਰਗਰਮ ਕੀਤਾ। ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਨੇ ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਉਠਾਇਆ। ਹਾਰੋਪ ਡਰੋਨਾਂ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਬੈਟਰੀਆਂ ਅਤੇ ਰਾਡਾਰ ਸਾਈਟਾਂ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਰੱਖਿਆ ਕਵਰ ਦੇ ਰਹਿ ਗਈ।
ਭਾਰਤ ਨੇ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਸਿੰਦੂਰ ਦੇ ਤਹਿਤ ਕਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਏਅਰਬੇਸ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਸਨ। ਨਿੱਜੀ ਕੰਪਨੀ ਮੈਕਸਰ ਦੇ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਬਾਹ ਹੋਏ ਏਅਰਬੇਸਾਂ ਦੀਆਂ ਫੋਟੋਆਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀਆਂ ਸਨ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਏਅਰਬੇਸਾਂ ਦੀਆਂ ਫੋਟੋਆਂ ਮਕਸਰ ਨੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਗੋਧਾ, ਨੂਰ ਖਾਨ, ਭੋਲਾਰੀ ਅਤੇ ਸੁੱਕਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਤਸਵੀਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਫ਼ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉੱਥੇ ਕੀ ਸਥਿਤੀ ਸੀ।
ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ, ਕਿੰਗਜ਼ ਕਾਲਜ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਬੰਧਾਂ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਲੈਕਚਰਾਰ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਮਾਹਰ ਡਾ. ਵਾਲਟਰ ਲਾਡਵਿਗ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਟੀਚਿਆਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਜਾਂ ਵੱਧ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਨਾਲ ਮਾਰਨ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਦੇ ਸਬੂਤ ਕਾਫ਼ੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹਨ। ਮੇਰੇ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗੱਲ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਅੱਤਵਾਦੀ ਹਮਲਿਆਂ ਪ੍ਰਤੀ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਆਇਆ ਹੈ।
