Last Updated :
05 June 2026, 12:18 PM IST
ਵਾਸਤੂ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਘਰ ਦੀ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਦਿਸ਼ਾ ਨੂੰ ਅਗਨੀ ਕੋਣ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦਿਸ਼ਾ ਅਗਨੀ ਤੱਤ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਊਰਜਾ, ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਾਸਤੂ ਅਨੁਸਾਰ ਗੈਸ ਚੁੱਲ੍ਹਾ, ਓਵਨ, ਹੀਟਰ, ਇਨਵਰਟਰ, ਬਿਜਲੀ ਦਾ ਮੀਟਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਿਜਲੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਉਪਕਰਨ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਅਗਨੀ ਤੱਤ ਦਾ ਸੰਤੁਲਨ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਜੇ ਅਗਨੀ ਤੱਤ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਨੂੰ ਗਲਤ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਵਾਸਤੂ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਅੱਗ ਲੱਗਣ, ਸ਼ਾਰਟ ਸਰਕਿਟ ਜਾਂ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਉਪਕਰਨਾਂ ਦੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਖਰਾਬ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਵਾਸਤੂ ਸ਼ਾਸਤਰ ਮੁਤਾਬਕ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਦਿਸ਼ਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਈਸ਼ਾਨ ਕੋਣ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਲ ਤੱਤ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਗੈਸ ਚੁੱਲ੍ਹਾ, ਹੀਟਰ ਜਾਂ ਹੋਰ ਅਗਨੀ ਤੱਤ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਉਪਕਰਨ ਰੱਖਣ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮ ਦਿਸ਼ਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਨੈਰਿਤ ਕੋਣ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਵਿੱਚ ਵੀ ਬਿਜਲੀ ਜਾਂ ਅੱਗ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਉਪਕਰਨ ਰੱਖਣ ਦੀ ਸਿਫ਼ਾਰਸ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ। ਵਾਸਤੂ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਨਾਲ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸਨਾਤਨ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਨੂੰ ਦੇਵਤੁੱਲ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸੇ ਲਈ ਦੀਵਾ, ਮੋਮਬੱਤੀ ਜਾਂ ਹੋਰ ਅਗਨੀ ਸਰੋਤਾਂ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਧਾਰਮਿਕ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਜਲਦੇ ਹੋਏ ਦੀਵੇ ਜਾਂ ਮੋਮਬੱਤੀ ਨੂੰ ਫੂਕ ਮਾਰ ਕੇ ਨਹੀਂ ਬੁਝਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਅਗਨੀ ਦੇਵਤਾ ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਵਾਸਤੂ ਮਾਹਿਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਜੇ ਅਗਨੀ ਕੋਣ ਨੂੰ ਦੋਸ਼-ਮੁਕਤ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਉਪਕਰਨ ਸਹੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਰੱਖੇ ਜਾਣ, ਤਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਊਰਜਾ ਦਾ ਪ੍ਰਵਾਹ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਾਦਸਿਆਂ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਘੱਟ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ ਵਾਸਤੂ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਆਪਣੀ ਜਗ੍ਹਾ ਹਨ, ਪਰ ਅੱਗ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਸਹੀ ਵਾਇਰਿੰਗ, ਮਿਆਰੀ ਉਪਕਰਨ ਅਤੇ ਨਿਯਮਿਤ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਉਣਾ ਵੀ ਉਤਨਾ ਹੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
