Last Updated :
15 January 2024, 05:02 PM IST
Expelner: ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ 15 ਜਨਵਰੀ ਦਾ ਦਿਨ ਫੌਜ ਦਿਵਸ ਵਜੋਂ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਦੇ ਜਵਾਨ ਸਾਰਾ ਸਾਲ ਚੌਕਸ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਹੀ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਸੌਂ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੀਆਂ ਦੋ ਵਿਸ਼ਵ ਜੰਗਾਂ ਹੋਣ ਜਾਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ-ਚੀਨ ਨਾਲ ਜੰਗ, ਹਰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਨੇ ਆਪਣੀ ਬਹਾਦਰੀ ਦਾ ਸਬੂਤ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਹੋਵੇ, ਸੰਖਿਆ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਯੁੱਧ ਕਲਾ, ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਖਤਰਨਾਕ ਫੌਜਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਆਰਮੀ ਡੇ ਦੇ ਇਸ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਆਪਣੀ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਖਾਸ ਗੱਲਾਂ।
ਚੌਥੀ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਫੌਜ
ਜੀ ਮਾਮਲਿਆਂ 'ਤੇ ਖਾਸ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਗਲੋਬਲ ਫਾਇਰ ਪਾਵਰ ਇੰਡੈਕਸ ਮੁਤਾਬਕ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਚੌਥੀ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਫੌਜ ਵਜੋਂ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ, ਰੂਸ ਅਤੇ ਚੀਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫੌਜੀ ਤਾਕਤ ਦੇ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਸਿਰਫ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਹੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦੇਈਏ ਕਿ ਇਹ ਅੰਕੜੇ ਸਿਰਫ ਸੰਖਿਆਵਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਨੇ ਦੋ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਿਯੋਗੀ ਫੌਜਾਂ ਦੀ ਬਹੁਤ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਨੇ 1948, 1965, 1971 ਅਤੇ ਕਾਰਗਿਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ ਹੈ। 1962 ਦੀ ਭਾਰਤ-ਚੀਨ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਨੇ ਚੀਨੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਪਰਤਣ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਤਾਕਤ 14 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ
ਕਹਾਵਤ ਹੈ ਕਿ ਜੰਗ ਫੌਜੀ ਜਿੱਤਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਲਾਈਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਦੀ ਬਹਾਦਰੀ 'ਤੇ ਫਿੱਟ ਬੈਠਦੀ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 14 ਲੱਖ 55 ਹਜ਼ਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਚੀਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੁਨੀਆ 'ਚ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਕੋਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅੱਧੇ ਸੈਨਿਕ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਫੋਰਸ ਵਿੱਚ ਵੀ 11 ਲੱਖ 55 ਹਜ਼ਾਰ ਸੈਨਿਕ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਭਾਰਤ ਦੀ ਅਰਧ ਸੈਨਿਕ ਬਲ ਵਿੱਚ 25 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਵਾਨ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹਰ ਸਾਲ ਲੱਖਾਂ ਨੌਜਵਾਨ ਫੌਜ ਵਿਚ ਭਰਤੀ ਹੋਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਟੈਂਕ ਅਤੇ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਵੀ
ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਕੋਲ ਫੌਜ ਨੂੰ ਹੋਰ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਟੈਂਕਾਂ, ਲੜਾਕੂ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰਾਂ ਅਤੇ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਦਾ ਭੰਡਾਰ ਵੀ ਹੈ। ਫੌਜ ਕੋਲ ਟੀ90 ਅਤੇ ਭੀਸ਼ਮ ਵਰਗੇ 4,614 ਟੈਂਕ ਅਤੇ ਕਰੀਬ 1.5 ਲੱਖ ਫੌਜੀ ਵਾਹਨ ਹਨ। ਫੌਜ ਕੋਲ 3500 ਤੋਪਖਾਨੇ ਅਤੇ 702 ਰਾਕੇਟ ਤੋਪਖਾਨੇ ਵੀ ਹਨ। ਲੜਾਕੂ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਐਲਸੀਐਚ, ਬੋਇੰਗ ਏਐਚ-64ਈ ਅਪਾਚੇ, ਚਿਨੂਕ, ਐਮਆਈ-35 ਅਤੇ ਐਮਆਈ-26 ਵਰਗੇ ਸੈਂਕੜੇ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਫੌਜ ਕੋਲ ਅਤਿ ਆਧੁਨਿਕ ਡਰੋਨ ਵੀ ਹਨ।
ਸਟੀਕ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ
ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਕੋਲ ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ, ਮੱਧਮ ਅਤੇ ਲੰਬੀ ਦੂਰੀ ਦੀਆਂ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਹਨ। ਫੌਜ ਕੋਲ ਅਗਨੀ, ਬ੍ਰਹਮੋਸ, ਪ੍ਰਲਯ, ਨਿਰਭੈ ਵਰਗੀਆਂ ਕਈ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਹਨ, ਜੋ ਇਸ ਨੂੰ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਫੋਰਸ ਵਾਂਗ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਦੇ ਆਧੁਨਿਕ ਰਾਡਾਰ ਅਤੇ ਸਟੀਕ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਦੁਸ਼ਮਣ ਲਈ ਅਸੰਭਵ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਫੌਜ ਕੋਲ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦੀ ਤਕਨੀਕ ਵੀ ਹੈ। ਫੌਜ ਕੋਲ ਰੂਸ ਦੀ ਬਣੀ ਐਸ-400 ਅਤੇ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਆਕਾਸ਼ ਹਵਾਈ ਰੱਖਿਆ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵੀ ਹੈ।
ਕਿੰਨਾ ਹੈ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਰੱਖਿਆ ਬਜ਼ਟ
ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਫੌਜੀ ਬਜਟ ਵਾਲੇ ਬਲਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਨੂੰ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਸਾਲ 2023-24 ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਬਜਟ ਵਿੱਚ, ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੂੰ ਕੁੱਲ 5,93,537.64 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਬਜਟ ਅਲਾਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਕੁੱਲ ਬਜਟ ਦਾ 13.18 ਫੀਸਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਦੁਨੀਆ ਨਾਲ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਇਸ ਸਮੇਂ ਅਮਰੀਕਾ, ਚੀਨ ਅਤੇ ਰੂਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਫੌਜੀ ਖਰਚ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਦੇਸ਼ ਹੈ। ਖਾਸ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਹਥਿਆਰ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕ ਸਾਰੇ ਫੌਜੀ ਅੰਗਾਂ ਲਈ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਉਪਲਬਧ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਦਰਾਮਦ ਦੀ ਬਜਾਏ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦਾ ਨਿਰਯਾਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਦੇਸ਼ ਬਣ ਰਿਹਾ ਹੈ।
