12 ਫੀਸਦੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਲਕੋਹਲ ਵਾਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਨਵੇਂ ਨਿਯਮ, ਹੁਣ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਪਰਚੀ ਹੋਵੇਗੀ ਲਾਜ਼ਮੀ

ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 12 ਫੀਸਦੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਐਥਾਈਲ ਅਲਕੋਹਲ ਵਾਲੀਆਂ ਓਰਲ (ਮੂੰਹ ਰਾਹੀਂ ਲਈਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ) ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਨਿਯਮ ਸਖ਼ਤ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਨਵੇਂ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਹੁਣ ਅਜਿਹੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ 30 ਮਿਲੀਲੀਟਰ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਪੈਕਿੰਗ ਵਿੱਚ ਖਰੀਦਣ ਲਈ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਪਰਚੀ ਦਿਖਾਉਣੀ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਹ ਬਦਲਾਅ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਅਤੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਡਰੱਗ ਰੂਲਜ਼ 1945 ਵਿੱਚ ਸੋਧ ਕਰਦਿਆਂ 12 ਫੀਸਦੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਐਥਾਈਲ ਅਲਕੋਹਲ ਵਾਲੀਆਂ ਓਰਲ ਦਵਾਈਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਡਿਊਲ H1 ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਹਿਤ 30 ਮਿਲੀਲੀਟਰ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਬੋਤਲ ਜਾਂ ਪੈਕ ਵਿੱਚ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਹੁਣ ਸਿਰਫ਼ ਰਜਿਸਟਰਡ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਪਰਚੀ 'ਤੇ ਹੀ ਵੇਚੀਆਂ ਜਾ ਸਕਣਗੀਆਂ। ਮੈਡੀਕਲ ਸਟੋਰਾਂ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਵੀ ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਰੱਖਣਾ ਹੋਵੇਗਾ।

ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਸ਼ਡਿਊਲ H1?

ਸ਼ਡਿਊਲ H1 ਉਹ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ 'ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਨਿਗਰਾਨੀ ਰੱਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਦਵਾਈਆਂ ਬਿਨਾਂ ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਅਤੇ ਫਾਰਮੇਸੀ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਦਾ ਪੂਰਾ ਵੇਰਵਾ ਦਰਜ ਕਰਨਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਗਲਤ ਇਸਤੇਮਾਲ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ।

ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਨਿਯਮ ਕਿਉਂ ਬਦਲੇ?

ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਵੱਧ ਅਲਕੋਹਲ ਵਾਲੀਆਂ ਕੁਝ ਓਰਲ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਗਲਤ ਇਸਤੇਮਾਲ ਦੀਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਨੂੰ ਨਿਯਮਤ ਕਰਨ ਲਈ ਨਵੇਂ ਨਿਯਮ ਲਾਗੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਹ ਸੋਧ ਰਾਜਪੱਤਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਬਾਅਦ ਲਾਗੂ ਹੋਵੇਗੀ ਅਤੇ ਇਹ ਨਿਯਮ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਜਨਵਰੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।

ਦਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਅਲਕੋਹਲ ਕਿਉਂ ਮਿਲਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ?

ਮਾਹਿਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਕਈ ਸਿਰਪ, ਟੌਨਿਕ ਅਤੇ ਹੋਰ ਓਰਲ ਦਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਐਥੇਨੋਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦਵਾਈ ਦੇ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਘੋਲਣ, ਦਵਾਈ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਬਿਹਤਰ ਅਵਸ਼ੋਸ਼ਣ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਅਤੇ ਹਰਬਲ ਦਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਪੌਦਿਆਂ ਦੇ ਔਸ਼ਧੀ ਗੁਣ ਕੱਢਣ ਲਈ ਵੀ ਐਥੇਨੋਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਨਿਯਮ ਕਿਉਂ ਬਦਲੇ ਅਤੇ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ ਅਸਰ?

ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਡਰੱਗ ਰੂਲਜ਼ 1945 ਵਿੱਚ ਸੋਧ ਕਰਦਿਆਂ 12 ਫੀਸਦੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਐਥਾਈਲ ਅਲਕੋਹਲ ਵਾਲੀਆਂ ਓਰਲ ਦਵਾਈਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਡਿਊਲ H1 ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਹਿਤ 30 ਮਿਲੀਲੀਟਰ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਬੋਤਲ ਜਾਂ ਪੈਕ ਵਿੱਚ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਹੁਣ ਸਿਰਫ਼ ਰਜਿਸਟਰਡ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਪਰਚੀ 'ਤੇ ਹੀ ਵੇਚੀਆਂ ਜਾ ਸਕਣਗੀਆਂ। ਮੈਡੀਕਲ ਸਟੋਰਾਂ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਵੀ ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਰੱਖਣਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਸ਼ਡਿਊਲ H1 ਉਹ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ 'ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਨਿਗਰਾਨੀ ਰੱਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗਲਤ ਇਸਤੇਮਾਲ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕੇ। ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਨਵੇਂ ਨਿਯਮ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਨਗੇ।

ਦਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਅਲਕੋਹਲ ਕਿਉਂ ਮਿਲਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ?

ਮਾਹਿਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਕਈ ਸਿਰਪ, ਟੌਨਿਕ ਅਤੇ ਹੋਰ ਓਰਲ ਦਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਐਥੇਨੋਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਦਵਾਈ ਦੇ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਘੋਲਣ, ਦਵਾਈ ਨੂੰ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਅਤੇ ਫੰਗਸ ਤੋਂ ਬਚਾ ਕੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਦਵਾਈ ਦੇ ਬਿਹਤਰ ਅਵਸ਼ੋਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਅਤੇ ਹਰਬਲ ਦਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਪੌਦਿਆਂ ਦੇ ਔਸ਼ਧੀ ਗੁਣ ਕੱਢਣ ਲਈ ਵੀ ਐਥੇਨੋਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਵੱਧ ਅਲਕੋਹਲ ਵਾਲੀਆਂ ਕੁਝ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ 'ਤੇ ਨਿਗਰਾਨੀ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ।