Last Updated :
23 May 2026, 01:11 PM IST
ਹਰ ਸਾਲ 15 ਜੂਨ ਨੂੰ ਕੈਂਚੀ ਧਾਮ ਦਾ ਸਥਾਪਨਾ ਦਿਵਸ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਹਨੂਮਾਨ ਜੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੂਰਤੀਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਣ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਹੋਈ ਸੀ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਤਾਰੀਖ ਖੁਦ ਨੀਮ ਕਰੋਲੀ ਬਾਬਾ ਨੇ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਹਰ ਸਾਲ ਇਸ ਦਿਨ ਦੇਸ਼-ਵਿਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਭਗਤ ਇੱਥੇ ਮੱਥਾ ਟੇਕਣ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਸਾਲ ਸਥਾਪਨਾ ਦਿਵਸ ਤੋਂ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਵੱਡਾ ਮੰਗਲ ਵੀ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਸਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਹੋਰ ਵਧ ਗਈ ਹੈ। ਭਗਤਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਵੱਡੇ ਮੰਗਲ ਦੇ ਦਿਨ ਹਨੂਮਾਨ ਜੀ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਨ ਨਾਲ ਖਾਸ ਕਿਰਪਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਨੀਮ ਕਰੋਲੀ ਬਾਬਾ ਨੂੰ ਵੀ ਹਨੂਮਾਨ ਜੀ ਦਾ ਅਵਤਾਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਮੌਕੇ ‘ਤੇ ਕੈਂਚੀ ਧਾਮ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਭੀੜ ਇਕੱਠੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਨੀਮ ਕਰੋਲੀ ਬਾਬਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਸੇਵਾ, ਪ੍ਰੇਮ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਕਾਮ ਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਸੀ ਕਿ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਭਗਤੀ ਹੈ। ਬਾਬਾ ਨੇ 1973 ਵਿੱਚ ਮਹਾਸਮਾਧੀ ਲਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅਸਥੀਆਂ ਕੈਂਚੀ ਧਾਮ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਗਤਾਂ ਨੇ 1974 ਵਿੱਚ ਮੰਦਰ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।
ਕੈਂਚੀ ਧਾਮ ਉਤਰਾਖੰਡ ਦੇ ਨੈਨੀਤਾਲ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਸੜਕ, ਰੇਲ ਅਤੇ ਹਵਾਈ ਰਸਤੇ ਤਿੰਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਪਹੁੰਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸੜਕ ਰਾਹੀਂ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ‘ਤੇ ਲਗਭਗ 6 ਤੋਂ 7 ਘੰਟੇ ਲੱਗ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਰੇਲ ਰਾਹੀਂ ਜਾਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜਲਾ ਸਟੇਸ਼ਨ ਕਾਠਗੋਦਾਮ ਹੈ, ਜਿਥੋਂ ਟੈਕਸੀ ਰਾਹੀਂ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਆਸ਼ਰਮ ਪਹੁੰਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਵਾਈ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪੰਤਨਗਰ ਏਅਰਪੋਰਟ ਉਤਰ ਕੇ ਕੈਬ ਰਾਹੀਂ ਕੈਂਚੀ ਧਾਮ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਭਗਤਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ ਕਿ ਨੀਮ ਕਰੋਲੀ ਬਾਬਾ ਦੇ ਦਰ ‘ਤੇ ਸੱਚੇ ਮਨ ਨਾਲ ਮੰਗੀ ਗਈ ਹਰ ਮਨੋਕਾਮਨਾ ਪੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਬਾਬਾ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਜਾਂ ਤਸਵੀਰ ਅੱਗੇ ਸ਼ਾਂਤ ਮਨ ਨਾਲ ਬੈਠ ਕੇ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਦਿਲੋਂ ਕਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਥੇ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਕੋਈ ਵੀ ਭਗਤ ਖਾਲੀ ਹੱਥ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ।
ਹਰ ਸਾਲ ਵੱਡੇ ਮੰਗਲ ਅਤੇ ਸਥਾਪਨਾ ਦਿਵਸ ਮੌਕੇ ਕੈਂਚੀ ਧਾਮ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਭੀੜ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਤੋਂ ਲੋਕ ਇੱਥੇ ਆ ਕੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬਾਬਾ ਦਾ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਵਾਰ ਵੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵੱਲੋਂ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਦੇ ਪਹੁੰਚਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਜਤਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਅੱਜ ਕੈਂਚੀ ਧਾਮ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਆਸ਼ਰਮ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਕਰੋੜਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਆਸਥਾ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਬਣ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਕਈ ਲੋਕ ਇਸਨੂੰ ਚਮਤਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਥਾਂ ਵੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਫੈਲੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਕਾਰਨ ਹੁਣ ਹਰ ਸਾਲ ਇੱਥੇ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਲਗਾਤਾਰ ਵੱਧ ਰਹੀ ਹੈ।
