Last Updated :
21 March 2025, 11:15 AM IST
Sheetla Saptami : ਸਨਾਤਨ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ੀਤਲਾ ਸਪਤਮੀ ਦੇ ਵਰਤ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹੱਤਵ ਹੈ। ਇਹ ਦੇਵੀ ਸ਼ੀਤਲਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੀਤਲਤਾ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਦੀ ਦੇਵੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੀਤਲਾ ਸਪਤਮੀ ਦਾ ਵਰਤ ਹਰ ਸਾਲ ਚੈਤ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪੱਖ ਦੀ ਸਪਤਮੀ ਤਿਥੀ ਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਹੋਲੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਾਲ ਇਹ ਵਰਤ 21 ਮਾਰਚ ਯਾਨੀ ਅੱਜ ਮਨਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੁਕਾਵਟ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਨਾ ਕਰਨਾ ਪਵੇ, ਇਸ ਲਈ ਪੂਜਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇੱਥੇ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ ।
ਸ਼ੀਤਲਾ ਸਪਤਮੀ ਦਾ ਵਰਤ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਲੋਕ ਮਾਤਾ ਸ਼ੀਤਲਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਚੰਗੀ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੇਵੀ ਸ਼ੀਤਲਾ ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ, ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਹਿੰਦੂ ਕੈਲੰਡਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਭਿਜੀਤ ਮਹੂਰਤ ਦੁਪਹਿਰ 12:09 ਵਜੇ ਤੋਂ 12:54 ਵਜੇ ਤੱਕ ਹੋਵੇਗਾ। ਰਵੀ ਯੋਗ 22 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ 6:41 ਵਜੇ ਤੋਂ 1 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ 46 ਵਜੇ ਤੱਕ ਲਾਗੂ ਰਹੇਗਾ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, ਸ਼ੀਤਲਾ ਸਪਤਮੀ ਦਾ ਪੂਜਾ ਮਹੂਰਤ ਸਵੇਰੇ 06:41 ਵਜੇ ਤੋਂ ਸ਼ਾਮ 06:49 ਵਜੇ ਤੱਕ ਸੀ, ਪਰ ਤੁਸੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ੁਭ ਯੋਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੂਜਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।
• ਸਵੇਰੇ ਜਲਦੀ ਉੱਠੋ, ਨਹਾਓ ਅਤੇ ਸਾਫ਼ ਕੱਪੜੇ ਪਾਓ।
• ਮਾਂ ਸ਼ੀਤਲਾ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੇਦੀ 'ਤੇ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰੋ।
• ਮਾਤਾ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਪਾਣੀ, ਹਲਦੀ, ਚੰਦਨ, ਸਿੰਦੂਰ ਅਤੇ ਫੁੱਲ ਆਦਿ ਚੜ੍ਹਾਓ।
• ਠੰਡਾ ਭੋਜਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਚੌਲ, ਦਹੀਂ ਅਤੇ ਮਿਠਾਈਆਂ ਆਦਿ ਚੜਾਓ।
• ਸ਼ੀਤਲਾ ਮਾਤਾ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣੋ ਜਾਂ ਪੜ੍ਹੋ।
• ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਆਰਤੀ ਕਰੋ।
• ਪੂਜਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਅਤੇ ਲੋੜਵੰਦਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸ਼ਾਦ ਵੰਡੋ।
• ਘਰ ਦੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਦਾ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਲਓ।
