ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਨਵਾਂ ਮੋੜ, ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 100 ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਪਹੁੰਚੀ ਗਿਣਤੀ

ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੀ ਨਵੀਂ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਨਵਾਂ ਮੋੜ ਪਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਭਾਜਪਾ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸੌ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਐਨਡੀਏ ਦੀ ਕੁੱਲ ਤਾਕਤ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਵਧ ਗਈ ਹੈ।

ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਮੋੜ ਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੀ ਤਾਜ਼ਾ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ਸਾਰਾ ਮਾਹੌਲ ਹੀ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਭਾਜਪਾ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸੌ ਦੇ ਅੰਕ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ। ਹੁਣ ਉੱਚ ਸਦਨ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ 101 ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਮੈਂਬਰ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਪੰਜ ਮਨੋਨੀਤ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਖੜੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਕੁੱਲ ਤਾਕਤ 106 ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ। ਸਿਆਸੀ ਮਾਹਿਰ ਇਸਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਸੰਕੇਤ ਮੰਨ ਰਹੇ ਹਨ।

ਕੀ ਐਨਡੀਏ ਦਾ ਅੰਕੜਾ 140 ਤੋਂ ਪਾਰ ਗਿਆ?

ਸਿਰਫ ਭਾਜਪਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਉਸਦਾ ਗਠਜੋੜ ਵੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਐਨਡੀਏ ਦਾ ਕੁੱਲ ਅੰਕੜਾ ਹੁਣ 141 ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। 250 ਮੈਂਬਰਾਂ ਵਾਲੀ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ 37 ਸੀਟਾਂ ਲਈ ਚੋਣ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 22 ਸੀਟਾਂ ਐਨਡੀਏ ਨੇ ਜਿੱਤ ਲਈਆਂ। ਇਹ ਜਿੱਤ ਗਠਜੋੜ ਲਈ ਵੱਡਾ ਸਹਾਰਾ ਬਣੀ। ਪਹਿਲਾਂ ਐਨਡੀਏ ਕੋਲ 135 ਸੀਟਾਂ ਸਨ। ਹੁਣ ਇਹ ਵਧ ਕੇ 141 ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ।

ਕੀ ਕੁਝ ਰਾਜਾਂ ਨੇ ਪਲੜਾ ਭਾਰਾ ਕੀਤਾ?

ਇਸ ਵਾਧੇ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕੁਝ ਰਾਜਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਭੂਮਿਕਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਓਡੀਸ਼ਾ ਅਤੇ ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ ਨੂੰ ਵਾਧੂ ਸੀਟਾਂ ਮਿਲੀਆਂ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੀਟਾਂ ਨੇ ਪੂਰਾ ਹਿਸਾਬ ਹੀ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ। ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਅਕਸਰ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰਾਂ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਿੱਥੇ ਭਾਜਪਾ ਜਾਂ ਉਸਦੇ ਸਾਥੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹਨ ਉੱਥੇ ਫਾਇਦਾ ਮਿਲਿਆ। ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਨਤੀਜੇ ਵੱਖਰੇ ਨਜ਼ਰ ਆਏ। ਹੁਣ ਇਸਦਾ ਅਸਰ ਸਿੱਧਾ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ‘ਤੇ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਕੀ ਸਾਥੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਨਿਭਾਇਆ ਰੋਲ?

ਐਨਡੀਏ ਦੀ ਤਾਕਤ ਸਿਰਫ ਭਾਜਪਾ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਵਧੀ। ਉਸਦੇ ਸਾਥੀ ਦਲਾਂ ਨੇ ਵੀ ਵੱਡਾ ਯੋਗਦਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਤਮਿਲਨਾਡੂ ਦੀ ਏਆਈਏਡੀਐਮਕੇ ਦੇ ਪੰਜ ਮੈਂਬਰ ਹਨ। ਬਿਹਾਰ ਦੀ ਜੇਡੀਯੂ ਦੇ ਵੀ ਪੰਜ ਮੈਂਬਰ ਹਨ। ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਐਨਸੀਪੀ ਦੇ ਚਾਰ ਮੈਂਬਰ ਐਨਡੀਏ ਨਾਲ ਹਨ। ਇਕਨਾਥ ਸ਼ਿੰਦੇ ਵਾਲੀ ਸ਼ਿਵਸੈਨਾ ਦੇ ਦੋ ਮੈਂਬਰ ਹਨ। ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਟੀਡੀਪੀ ਦੇ ਵੀ ਦੋ ਮੈਂਬਰ ਹਨ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਮਿਲ ਕੇ ਗਠਜੋੜ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਕੀ ਹੁਣ ਬਿੱਲ ਪਾਸ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ ਆਸਾਨ?

ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵਾਧਾ ਸਰਕਾਰ ਲਈ ਰਾਹਤ ਵਾਂਗ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਅਕਸਰ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਬਿੱਲ ਪਾਸ ਕਰਵਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਆਉਂਦੀ ਸੀ। ਗਿਣਤੀ ਘੱਟ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਰੋਕਟੋਕ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਹੁਣ ਹਾਲਾਤ ਕੁਝ ਵੱਖਰੇ ਦਿਸ ਰਹੇ ਹਨ। ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸਰਕਾਰ ਕੋਲ ਬਹੁਮਤ ਹੈ। ਹੁਣ ਉੱਚ ਸਦਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਤਾਕਤ ਵਧਦੀ ਦਿਖ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਸੰਸਦ ਦਾ ਕੰਮ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਕੀ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੀ ਪਕੜ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਈ?

ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੀ ਹਾਲਤ ਕੁਝ ਕਮਜ਼ੋਰ ਦਿਸ ਰਹੀ ਹੈ। ਕਾਂਗਰਸ ਨੂੰ ਵਿਰੋਧ ਦੀ ਧੁਰੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਕੋਲ ਹੁਣ ਸਿਰਫ 29 ਸੀਟਾਂ ਹਨ। ਇਹ ਗਿਣਤੀ ਭਾਜਪਾ ਨਾਲੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਘੱਟ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਵਿਰੋਧੀ ਦਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਵੀ ਤਾਕਤ ਘੱਟ ਦਿਸਦੀ ਹੈ। ਕੁੱਲ ਗਿਣਤੀ ਲਗਭਗ 62 ਸੀਟਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਹਾਲਤ ਵਿਰੋਧ ਲਈ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਰਹੀ ਹੈ।

ਕੀ ਕੁਝ ਦਲਾਂ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਝਟਕਾ ਲੱਗਿਆ?

ਕੁਝ ਵਿਰੋਧੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਵੀ ਝੇਲਣਾ ਪਿਆ ਹੈ। ਡੀਐਮਕੇ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਹੁਣ ਅੱਠ ਹੀ ਰਹਿ ਗਏ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਗਿਣਤੀ ਦਸ ਸੀ। ਆਰਜੇਡੀ ਨੂੰ ਵੀ ਘਾਟਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਮੈਂਬਰ ਪੰਜ ਤੋਂ ਘਟ ਕੇ ਤਿੰਨ ਰਹਿ ਗਏ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਦਲਾਵਾਂ ਨੇ ਵਿਰੋਧ ਦੀ ਕੁੱਲ ਤਾਕਤ ਘਟਾ ਦਿੱਤੀ। ਸਿਆਸੀ ਜਾਣਕਾਰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਬਦਲਾਅ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ‘ਤੇ ਅਸਰ ਪਾਉਣਗੇ।