Last Updated :
26 November 2024, 01:48 AM IST
ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ ਨੇ 1989 ਵਿੱਚ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਰਾਣੀਗੰਜ ਕੋਲਾ ਖਾਨ ਵਿੱਚ ਫਸੇ 65 ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਗਏ ਕੈਪਸੂਲ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਰਿਤੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਚੌਕ ਵਿੱਚ ਲਗਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਇੰਜੀ. ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ ਨੂੰ 26 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਰਸੀ ਮੌਕੇ ਮਰਨ ਉਪਰੰਤ ਕੋਹਿਨੂਰ-ਏ-ਹਿੰਦ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਬੈਂਗਲੁਰੂ 'ਚ ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਸੀ.ਐਮ ਸਿੱਧਰਮਈਆ ਅਤੇ ਇਸਰੋ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਡਾ.ਕਿਰਨ ਕੁਮਾਰ ਗਿੱਲ ਦੇ ਬੇਟੇ ਡਾ.ਸਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ ਨੂੰ ਇਹ ਖਿਤਾਬ ਦੇ ਕੇ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਦੱਸ ਦੇਈਏ ਕਿ ਇੰਜੀ. ਇਹ ਐਵਾਰਡ ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਮਦਰ ਇੰਡੀਆ ਕੇਅਰ ਟਰੱਸਟ ਵੱਲੋਂ ਮਰਨ ਉਪਰੰਤ ਦਿੱਤਾ ਜਾਣਾ ਹੈ। ਡਾ: ਸਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੰਜੀ. ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ ਦੀ ਇਸ ਬਹਾਦਰੀ ਲਈ 1991 ਵਿੱਚ ਤਤਕਾਲੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਰਵੋਤਮ ਰੱਖਿਆ ਮੈਡਲ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਲਾਈਫ ਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਹੋਰ ਰਾਜਾਂ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਫਿਲਮ 2023 ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਸੀ - ਮਿਸ਼ਨ ਰਾਣੀਗੰਜ
ਡਾ: ਸਰਪ੍ਰੀਤ ਗਿੱਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੁਆਰਾ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤੀ ਤਕਨੀਕ ਨੂੰ ਹੁਣ ਮਾਈਨਿੰਗ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ 2023 ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ 100 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੇ ਬਜਟ ਦੀ ਫਿਲਮ ਮਿਸ਼ਨ ਰਾਣੀਗੰਜ ਬਣੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਅਕਸ਼ੈ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਨਿਭਾਇਆ ਸੀ। ਫਿਲਮ ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ 26 ਨਵੰਬਰ 2019 ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
1989 ਵਿੱਚ 65 ਮਜ਼ਦੂਰ ਇਸ ਖਾਨ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਏ ਸਨ
ਡਾ: ਗਿੱਲ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ 1989 ਵਿੱਚ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਰਾਣੀਗੰਜ ਵਿੱਚ ਚੀਫ ਮਾਈਨਿੰਗ ਅਫਸਰ ਵਜੋਂ ਤਾਇਨਾਤ ਸਨ। ਉੱਥੇ ਹੀ ਮਹਾਬੀਰ ਖਾਨ 'ਚ ਨਵੰਬਰ ਦੇ ਦੂਜੇ ਹਫਤੇ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਗੈਸ ਭਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ। ਖਾਣ 'ਚ 350 ਫੁੱਟ ਹੇਠਾਂ 65 ਮਜ਼ਦੂਰ ਫਸ ਗਏ। ਗਿੱਲ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੱਢਣ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਲਈ, ਪਰ ਸਰਕਾਰ ਨਹੀਂ ਮੰਨੀ। ਅਖ਼ੀਰ ਆਪਣੀ ਵਿਉਂਤ ਅਨੁਸਾਰ ਉਸ ਨੇ ਲੋਹੇ ਦਾ ਕੈਪਸੂਲ ਬਣਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਖ਼ੁਦ ਉਸ ਵਿਚੋਂ ਲੰਘ ਗਿਆ। ਇਕ-ਇਕ ਕਰਕੇ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਉਥੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢਿਆ ਗਿਆ, ਫਿਰ ਉਹ ਆਪ ਬਾਹਰ ਆ ਗਿਆ।
