Last Updated :
31 March 2023, 08:14 PM IST
ਰਮਜ਼ਾਨ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦਿਨ ਭਾਈਚਾਰੇ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੁਰਾਨ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਮਹੀਨੇ ਦੌਰਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਰਮਜ਼ਾਨ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮੁਸਲਿਮ ਚੰਦਰ ਕੈਲੰਡਰ ਅਨੁਸਾਰ ਨੌਵਾਂ ਮਹੀਨਾ ਬਣਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਲਾਮੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਮਾਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਮਹੀਨੇ ਦੌਰਾਨ, ਮੁਸਲਮਾਨ ਲਾਜ਼ਮੀ ਵਰਤ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਜਿਸਨੂੰ ‘ਰੋਜ਼ਾ’ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਸਲਾਮੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੇ ਪੰਜ ਥੰਮ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਰਤ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸਵੇਰੇ ਸੇਹੜੀ ਨਾਲ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸੂਰਜ ਡੁੱਬਦਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਰਤ ਨੂੰ ਤੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਰਸਮ ਨੂੰ ਇਫਤਾਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਜਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸੁਆਦੀ ਭੋਜਨ ਦਾ ਇੱਕ ਮੌਕਾ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਰਮਜ਼ਾਨ ਦੌਰਾਨ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਦੇ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਇਨਾਮ (ਥਵਾਬ) ਨੂੰ ਕਈ ਗੁਣਾ ਹੋਣ ਵਜੋਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਅਨੁਸਾਰ, ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਮੁਸਲਮਾਨ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਸਗੋਂ ਤੰਬਾਕੂ ਉਤਪਾਦਾਂ, ਜਿਨਸੀ ਸੰਬੰਧਾਂ, ਅਤੇ ਪਾਪੀ ਵਿਵਹਾਰ ਤੋਂ ਵੀ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਨਮਾਜ਼ ਅਤੇ ਕੁਰਾਨ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਰਮਜ਼ਾਨ ਦਾ ਮਹੀਨਾ ਸਵੈ-ਸੰਜਮ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ‘ਤਕਵਾ’ ਜਾਂ ਚੇਤਨਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਸਮੇਤ ਸਰੀਰਕ ਅਤੇ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਬੁਰਾਈੰਆਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਉਣ ਲਈ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ‘ਰਮਜ਼ਾਨ ਮੁਬਾਰਕ’ ਅਤੇ ‘ਰਮਜ਼ਾਨ ਕਰੀਮ’ ਵਰਗੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਸ਼ੁਭਕਾਮਨਾਵਾਂ ਦਾ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੌਰਾਨ ਵਿਅਕਤੀ ਇੱਕ ਦੂਸਰੇ ਨੂੰ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਮੁਬਾਰਕ ਦੇਣ ਸਮੇਤ ਭਲਾਈ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਸਾਲ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਰਮਜ਼ਾਨ 22 ਮਾਰਚ, 2023, ਜਾਂ 23 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਾਰ ਮੱਕਾ ਉੱਤੇ ਚੰਦਰਮਾ ਨਜ਼ਰ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਵਰਤ ਦੀ ਮਿਆਦ 30 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਰਹੇਗੀ ਅਤੇ 21 ਅਪ੍ਰੈਲ, ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਸਮਾਪਤ ਹੋਵੇਗੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਈਦ-ਉਲ-ਫਿਤਰ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ 22 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਮਨਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ।
