Last Updated :
17 March 2025, 09:23 AM IST
Health Tips : ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਕਰਨਾ ਹਰ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਤਰਜੀਹ ਵੀ ਹੈ। ਸਵੇਰੇ ਉੱਠਣ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਸੌਣ ਤੱਕ, ਬੱਚੇ ਕੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਕੀ ਖਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਵੇਂ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਇਸਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਮੋਢਿਆਂ 'ਤੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਮਾਪੇ ਬੱਚੇ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਸਭ ਕੁਝ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਕਈ ਵਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅਣਜਾਣੇ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਗਲਤੀਆਂ ਕਾਰਨ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਹੋਣ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਛੋਟੀਆਂ-ਛੋਟੀਆਂ ਗਲਤੀਆਂ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਚਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜ਼ਾਹਿਰ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਬੱਚਾ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰੇਗਾ।
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਹੱਥਾਂ 'ਤੇ ਕਾਲਾ ਧਾਗਾ ਜਾਂ ਮੋਤੀ ਦਾ ਧਾਗਾ ਬੰਨ੍ਹਦੇ ਹਨ। ਹੱਥਾਂ 'ਤੇ ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਧਾਗੇ ਕਾਰਨ ਬੱਚੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਪਾਉਂਦੇ ਸਨ। ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਪਸੀਨਾ, ਧਾਗੇ 'ਤੇ ਮੌਜੂਦ ਗੰਦਗੀ ਅਤੇ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਬੱਚੇ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸਿਹਤ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਬੱਚੇ ਆਪਣੇ ਦੰਦਾਂ ਨਾਲ ਮੋਤੀ ਦੇ ਧਾਗੇ ਨੂੰ ਖਿੱਚਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੋਤੀ ਬੱਚੇ ਦੇ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਮਾਪੇ ਅਕਸਰ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਨੱਕ, ਕੰਨਾਂ ਅਤੇ ਗੁਪਤ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹਿੱਸਿਆਂ 'ਤੇ ਤੇਲ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਚੱਲੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ। ਪਰ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਕੰਨਾਂ, ਨੱਕ ਅਤੇ ਗੁਪਤ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਪਾਉਣ ਨਾਲ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਾਲ ਰੋਗ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਬੱਚੇ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਿੱਸੇ 'ਤੇ ਤੇਲ ਨਹੀਂ ਲਗਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਤੇਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਬੱਚੇ ਦੀ ਮਾਲਿਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਹੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਬੱਚੀ ਦੇ ਡਾਇਪਰ ਵਾਲੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਗੱਲ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਮਾਪੇ ਪਿੱਛੇ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਤੱਕ ਸਾਫ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਗਲਤ ਹੈ। ਬੱਚੀ ਦੇ ਪਿਸ਼ਾਬ ਅਤੇ ਪਾਟੀ ਦੇ ਰਸਤੇ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਪਿੱਛੇ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਤੱਕ ਸਫਾਈ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਅਤੇ ਗੰਦਗੀ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲੀ ਰਾਹੀਂ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਯੂਟੀਆਈ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵੀ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਬੱਚੇ ਦੇ ਡਾਇਪਰ ਵਾਲੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਅੱਗੇ ਤੋਂ ਪਿੱਛੇ ਤੱਕ ਸਾਫ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਘੱਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
