Last Updated :
15 February 2025, 08:22 AM IST
ਭਾਰਤ ਆਪਣੇ 5ਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੇ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ AMCA ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ 2-3 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਰੂਸ ਨੇ ਇਸ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਵੇਚਣ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਵੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਰੂਸੀ ਹਥਿਆਰ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਬੰਗਲੁਰੂ ਏਅਰ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਅਸੀਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਸਾਂਝਾ ਉਤਪਾਦਨ ਵੀ ਕਰਾਂਗੇ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨਾਲ ਦੁਵੱਲੀ ਗੱਲਬਾਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਇਸ ਸਾਲ ਤੋਂ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਕਈ ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦੇ ਫੌਜੀ ਉਪਕਰਣ ਵੇਚੇਗਾ। ਇਹ F-35 ਸਟੀਲਥ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਦਾ ਰਾਹ ਵੀ ਪੱਧਰਾ ਕਰੇਗਾ।
ਐਫ-35 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ 5ਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦਾ ਜਹਾਜ਼ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਲਾਕਹੀਡ ਮਾਰਟਿਨ ਦੁਆਰਾ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਜਹਾਜ਼ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ 2006 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ। 2015 ਤੋਂ ਇਹ ਅਮਰੀਕੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਿੱਸਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਐਫ-35 ਅਮਰੀਕੀ ਰੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਪੈਂਟਾਗਨ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਿੰਗਾ ਜਹਾਜ਼ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਇੱਕ F-35 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ 'ਤੇ 82.5 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ (ਲਗਭਗ 715 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ) ਖਰਚ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਅਪ੍ਰੈਲ 2024 ਵਿੱਚ, ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਾਰੇ ਕੈਬਨਿਟ ਕਮੇਟੀ (CCS) ਨੇ ਪੰਜਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੇ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ 15 ਹਜ਼ਾਰ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਦਾ ਨਾਮ 'ਐਡਵਾਂਸਡ ਮੀਡੀਅਮ ਕੰਬੈਟ ਏਅਰਕ੍ਰਾਫਟ' (ਏਐਮਸੀਏ) ਹੈ। ਇਸਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਏਅਰੋਨਾਟਿਕਸ ਲਿਮਟਿਡ (HAL) ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਹੈ। ਏਅਰੋਨਾਟਿਕਲ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਏਜੰਸੀ (ADA) ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਅਤੇ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕਰਨ ਲਈ ਨੋਡਲ ਏਜੰਸੀ ਹੈ। ADA ਰੱਖਿਆ ਖੋਜ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਸੰਗਠਨ (DRDO) ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੇ ਹੋਰ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਡਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇ ਰਾਡਾਰਾਂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਉੱਨਤ ਸਟੀਲਥ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਹੋਣਗੀਆਂ। ਇਹ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਪੰਜਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੇ ਹੋਰ ਸਟੀਲਥ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਉੱਤਮ ਹੋਵੇਗਾ।
