Last Updated :
11 February 2025, 04:14 PM IST
ਟੈਕ ਨਿਊਜ. ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਮੌਕਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਬੰਗਲੁਰੂ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੇ ਏਅਰੋ ਇੰਡੀਆ 2025 ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਦੋ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹਨ। ਰੂਸ ਦੇ ਸੁਖੋਈ 57 ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਐਫ-35 ਆਪਣੀ ਹਵਾਈ ਸ਼ਕਤੀ ਦਿਖਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਹ ਇਹ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਕੌਣ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੈ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦੇਈਏ ਕਿ ਸੁਖੋਈ ਐਸਯੂ-57 ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਏਅਰੋ ਇੰਡੀਆ ਆਇਆ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਐਫ-35 ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਦਿਖਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਰੂਸ ਦੇ Su-57 ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ F-35 ਵਿੱਚੋਂ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੌਣ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੈ।
ਪੰਜ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ, ਦੋ ਉੱਨਤ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੇ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਗਰਜ ਨਾਲ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਉਡਾਣ ਭਰੀ ਅਤੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਹਵਾਈ ਕਰਤੱਬ ਦਿਖਾਏ। SU-57 ਨੇ ਆਪਣੀ ਅਦਭੁਤ ਚੁਸਤੀ ਨਾਲ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਰੋਮਾਂਚਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸਨੇ ਰਨਵੇਅ 'ਤੇ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਦੌੜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਡਾਣ ਭਰੀ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਜਗ੍ਹਾ ਦੀ ਲੋੜ ਦੇ ਨਾਲ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਘੁੰਮ ਗਿਆ। F35 ਨੂੰ ਰਨਵੇਅ ਤੋਂ ਉਡਾਣ ਭਰਨ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸਮਾਂ ਲੱਗਿਆ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਪ੍ਰਵੇਗ ਕਾਫ਼ੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸੀ।
ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਏਅਰ ਸ਼ੋਅ ਦਾ 15ਵਾਂ ਐਡੀਸ਼ਨ 10 ਤੋਂ 14 ਫਰਵਰੀ ਤੱਕ ਬੰਗਲੁਰੂ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। 42 ਹਜ਼ਾਰ ਵਰਗ ਮੀਟਰ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਇਸ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ 150 ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਸਮੇਤ 900 ਤੋਂ ਵੱਧ ਭਾਗੀਦਾਰ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣਗੇ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਸਾਰਿਆਂ ਦੀਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ Su57 ਅਤੇ F-35 'ਤੇ ਹੋਣਗੀਆਂ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਕਿੰਨੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹਨ?
ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ, Su57 ਅਤੇ F-35 ਏਅਰੋ ਇੰਡੀਆ 2025 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨਗੇ। ਇਹ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਸਹਿਯੋਗ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੀਲ ਪੱਥਰ ਸਾਬਤ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ Su57 ਰੂਸ ਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਟੀਲਥ ਮਲਟੀ-ਰੋਲ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਹੈ। ਇਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਵਾਈ ਉੱਤਮਤਾ ਅਤੇ ਹਮਲਾ ਸਮਰੱਥਾ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਉੱਨਤ ਐਵੀਓਨਿਕਸ, ਸੁਪਰਕਰੂਜ਼ ਅਤੇ ਸਟੀਲਥ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਨਾਲ ਲੈਸ ਹੈ। ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਏਅਰੋ ਇੰਡੀਆ 2025 ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਵੇਗਾ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ ਹਵਾਈ ਚਾਲਾਂ ਅਤੇ ਚੁਸਤੀ ਦੇਖਣਗੇ। Su-57 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਛੋਟੀ, ਦਰਮਿਆਨੀ ਅਤੇ ਲੰਬੀ ਦੂਰੀ ਦੀਆਂ ਹਵਾ ਤੋਂ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ ਹੈ। ਇਹ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਇਸ ਰੂਸੀ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਲੰਬੀ ਦੂਰੀ ਦੀ ਹਵਾਈ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਫਾਇਦਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।
Su57 ਰੂਸ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸਟੀਲਥ ਮਲਟੀ-ਰੋਲ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਹੈ। Su-57 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਦੋ ਇੰਜਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਇੱਕ ਇੰਜਣ ਫੇਲ੍ਹ ਵੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਵੀ ਇਹ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਉਡਾਣ ਭਰਦਾ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ, ਇਹ ਇੱਕ ਇੰਜਣ ਫੇਲ੍ਹ ਹੋਣ 'ਤੇ ਵੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਉਤਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦਸੰਬਰ (ਦਸੰਬਰ 2024) ਵਿੱਚ, ਸਰਕਾਰੀ ਮਾਲਕੀ ਵਾਲੀ ਰੂਸੀ ਜਹਾਜ਼ ਨਿਰਮਾਤਾ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਏਅਰਕ੍ਰਾਫਟ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ (UAC) ਦੇ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਰੂਸ ਦਾ ਪੰਜਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦਾ Su-57 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਛੇਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਨਾਲ ਲੈਸ ਹੈ। ਯੂਏਸੀ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲ ਵਦੀਮ ਬਦੇਖਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਪੰਜਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੇ ਐਸਯੂ-57 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ 50 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ F-35 ਲਾਈਟਨਿੰਗ II ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼, ਜੋ ਕਿ ਲਾਕਹੀਡ ਮਾਰਟਿਨ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਹੈ, ਉੱਨਤ ਸਟੀਲਥ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਵਾਲਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤੈਨਾਤ ਪੰਜਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦਾ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਹੈ। ਐਫ-35 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਛੋਟੀ ਅਤੇ ਦਰਮਿਆਨੀ ਦੂਰੀ ਦੀਆਂ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਲਗਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਸਿੰਗਲ-ਇੰਜਣ ਵਾਲੇ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਸਟੀਲਥ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਨਾਲ ਲੈਸ ਹੋਣ ਕਾਰਨ, ਇਹ ਰਾਡਾਰ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ ਅਤੇ ਲਗਭਗ ਅਦਿੱਖ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਰੂਸ ਦੇ Su-57 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ F-35 ਲਾਈਟਨਿੰਗ II ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹਵਾਈ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਘੁਸਪੈਠ ਕਰਨ ਅਤੇ ਟੀਚਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਐਫ-35 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।
ਐਫ-35 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਹਨ। ਪਹਿਲਾ F-35A ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਆਮ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਉਡਾਣ ਭਰਦਾ ਅਤੇ ਲੈਂਡ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਦੂਜਾ F-35B ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਛੋਟੀ ਉਡਾਣ ਅਤੇ ਲੰਬਕਾਰੀ ਲੈਂਡਿੰਗ ਸਮਰੱਥਾ ਨਾਲ ਲੈਸ ਹੈ। ਤੀਜੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ F-35C ਹੈ। ਇਹ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਜਹਾਜ਼ ਵਾਹਕਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਉਡਾਣ ਭਰਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹੈ।
ਬਹੁ-ਮੰਤਵੀ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ, ਹਵਾ ਤੋਂ ਹਵਾ ਅਤੇ ਹਵਾ ਤੋਂ ਸਤ੍ਹਾ 'ਤੇ ਹਮਲੇ ਕਰਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ, F35 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਖੁਫੀਆ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇਕੱਠੀ ਕਰਨ ਅਤੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਯੁੱਧ ਕਾਰਜਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਐਫ-35 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਅਤਿ-ਆਧੁਨਿਕ ਸੈਂਸਰ ਲਗਾਏ ਗਏ ਹਨ। ਇਸ ਸੈਂਸਰ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ, ਲੜਾਕੂ ਪਾਇਲਟ ਨਾਲ ਡੇਟਾ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਦਰਅਸਲ, ਇਸ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਲਗਾਏ ਗਏ ਸੈਂਸਰ ਫਿਊਜ਼ਨ ਰਾਡਾਰ, ਇਲੈਕਟ੍ਰੋ-ਆਪਟੀਕਲ ਸੈਂਸਰ ਅਤੇ ਇਨਫਰਾਰੈੱਡ ਸੈਂਸਰ ਸਮੇਤ ਕਈ ਸੈਂਸਰਾਂ ਤੋਂ ਡਾਟਾ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਪਾਇਲਟ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਦੀ ਸਹੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਐਫ-35 ਦੀ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਗਤੀ ਮੈਕ 1.6 ਹੈ।
