Last Updated :
23 August 2025, 10:28 AM IST
Tech news: ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਾੜ ਖੋਜ ਸੰਗਠਨ (ਇਸਰੋ) ਨੇ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੁਲਾੜ ਦਿਵਸ ਦੇ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਪੁਲਾੜ ਸਟੇਸ਼ਨ ਦਾ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਮਾਡਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਇਸਰੋ ਦੁਆਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ BAS-01 ਮੋਡੀਊਲ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਜੋੜਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੇ ਖੁਦ ਦੇ ਔਰਬਿਟਲ ਸਪੇਸ ਸਟੇਸ਼ਨ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਭਾਰਤ ਕੋਲ 2028 ਤੱਕ ਪਹਿਲਾ BAS ਮਾਡਿਊਲ ਲਾਂਚ ਕਰਨ ਅਤੇ 2035 ਤੱਕ ਸਟੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਪੰਜ ਮਾਡਿਊਲਾਂ ਤੱਕ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਮਹੱਤਵਾਕਾਂਖੀ ਯੋਜਨਾ ਹੈ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਸਿਰਫ ਦੋ ਦੇਸ਼ - ਚੀਨ (ਤਿਆਨਗੋਂਗ) ਅਤੇ ਪੰਜ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸੰਚਾਲਿਤ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੁਲਾੜ ਸਟੇਸ਼ਨ (ISS) - ਅਜਿਹੇ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਦਾ ਸੰਚਾਲਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਇਸਰੋ ਦੁਆਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ BAS-01 ਮੋਡੀਊਲ ਦਾ ਭਾਰ ਲਗਭਗ 10 ਟਨ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਧਰਤੀ ਤੋਂ 450 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਇੱਕ ਘੱਟ ਔਰਬਿਟ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਮੋਡੀਊਲ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।
BAS ਨੂੰ ਇੱਕ ਖੋਜ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਟੈਸਟਿੰਗ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਵਜੋਂ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਟੇਸ਼ਨ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੂੰ ਪੁਲਾੜ ਵਿੱਚ ਮਾਈਕ੍ਰੋਗ੍ਰੈਵਿਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਸਿਹਤ 'ਤੇ ਇਸਦੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦੇਵੇਗਾ। ਇਹ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪੁਲਾੜ ਮਿਸ਼ਨਾਂ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੀਆਂ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਦਦਗਾਰ ਹੋਵੇਗਾ।
ਇਹ ਸਟੇਸ਼ਨ ਪੁਲਾੜ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਨਵੇਂ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਖੋਲ੍ਹੇਗਾ। ਇਸ ਰਾਹੀਂ, ਭਾਰਤ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੁਲਾੜ ਸਹਿਯੋਗ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰੇਗਾ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਘਰੇਲੂ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਪੁਲਾੜ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਖੋਜ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕਰੀਅਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰੇਗਾ।
3.8 ਮੀਟਰ x 8 ਮੀਟਰ BAS-01 ਮਾਡਲ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਭਾਰਤ ਮੰਡਪਮ ਵਿਖੇ ਹੋਏ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸਨੇ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ, ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ, ਨੀਤੀ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਆਮ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਮਾਡਲ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਪੁਲਾੜ ਇੱਛਾਵਾਂ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਅਤੇ ਗਤੀ ਦੀ ਇੱਕ ਜੀਵਤ ਉਦਾਹਰਣ ਬਣ ਗਿਆ।
