ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੁਪਰਮਾਰਕੀਟ ਚੇਨ ਵੇਟਰੋਜ਼ (Waitrose) ਆਪਣੇ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਫ਼ੈਸਲੇ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਟੋਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਸੈਕਸ਼ਨ ਦਾ ਨਾਮ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਸੈਨਿਟਰੀ ਪੈਡ, ਟੈਂਪੋਨ ਅਤੇ ਮੈਨਸਟਰੂਅਲ ਕੱਪ ਵਰਗੇ ਉਤਪਾਦ ਵੇਚੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਸੈਕਸ਼ਨ ਨੂੰ "ਫੈਮਿਨਿਨ ਕੇਅਰ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਇਸ ਦਾ ਨਾਮ ਬਦਲ ਕੇ "ਇੰਟੀਮੇਟ ਹਾਈਜੀਨ" ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਬਦਲਾਅ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਤਿੱਖੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ। ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਾਲਾ ਕਦਮ ਦੱਸਿਆ।
ਮੀਡੀਆ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਵਿਵਾਦ ਉਸ ਵੇਲੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਜਦੋਂ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੋਈ ਇੱਕ ਗੱਲਬਾਤ ਜਨਤਕ ਹੋ ਗਈ। ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਾਈਡ ਮੰਥ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਕਰਮਚਾਰੀ ਨੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ "ਫੈਮਿਨਿਨ ਕੇਅਰ" ਸ਼ਬਦ ਹਰ ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਜੋ ਮਾਸਿਕ ਧਰਮ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਉਤਪਾਦ ਵਰਤਦਾ ਹੈ। ਕਰਮਚਾਰੀ ਨੇ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਸੈਕਸ਼ਨ ਦਾ ਨਾਮ ਹੋਰ ਵਿਆਪਕ ਅਤੇ ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਸੁਝਾਅ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਟੋਰਾਂ ਅਤੇ ਡਿਜ਼ਿਟਲ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸੈਕਸ਼ਨ ਦਾ ਨਾਮ ਬਦਲਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।
ਨਾਮ ਬਦਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ। ਆਲੋਚਕਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕੁਝ ਖਾਸ ਵਰਗਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਦਮ ਨਾਲ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਕਈ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਹਸਤੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਫ਼ੈਸਲੇ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਚੁੱਕੇ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਗੈਰ-ਜ਼ਰੂਰੀ ਬਦਲਾਅ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਵਿਵਾਦ ਵਧਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੇਟਰੋਜ਼ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟੀਕਰਨ ਦਿੱਤਾ। ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਸੈਕਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਸਿਰਫ਼ ਮਾਸਿਕ ਧਰਮ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਉਤਪਾਦ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਯੂਰੀਨ ਲੀਕ (Incontinence) ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਉਤਪਾਦ ਵੀ ਵੇਚੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗਾਹਕਾਂ ਲਈ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਅਜਿਹਾ ਨਾਮ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਜੋ ਸਾਰੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾ ਸਕੇ।
ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਬਦਲਾਅ ਕਿਸੇ ਵਰਗ ਦੀ ਪਛਾਣ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਵੇਟਰੋਜ਼ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਆਪਣੇ ਕੁਝ ਫ਼ੈਸਲਿਆਂ ਕਾਰਨ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਮੀਡੀਆ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਇੱਕ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਰਵਾਇਤੀ "ਮਦਰਜ਼ ਡੇ" ਵਾਲੇ ਗ੍ਰੀਟਿੰਗ ਕਾਰਡਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਜੈਂਡਰ-ਨਿਊਟ੍ਰਲ ਸੰਦੇਸ਼ਾਂ ਵਾਲੇ ਕਾਰਡਾਂ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਵੀ ਇਸ ਫ਼ੈਸਲੇ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਕਾਫ਼ੀ ਬਹਿਸ ਹੋਈ ਸੀ।
ਇਸ ਘਟਨਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ "ਵੋਕ ਕਲਚਰ" ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚਰਚਾ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਰਤਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਜੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜੈਂਡਰ ਪਛਾਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰ ਸਕੇ।
ਕੁਝ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੇ ਰਵਾਇਤੀ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਹੋਰ ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਸ਼ਬਦ ਵਰਤਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਅਜਿਹੇ ਬਦਲਾਅ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੁਝਾਅ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਲੋਕ ਇਸ ਨੂੰ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਲਾਜ਼ਮੀ ਤਬਦੀਲੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਹੋਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਰਵਾਇਤੀ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਅਤੇ ਪਛਾਣ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ।