Last Updated :
07 June 2025, 02:26 PM IST
Neem Karoli Baba : ਦੇਸ਼ ਭਰ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਉਤਰਾਖੰਡ ਦੇ ਨੈਨੀਤਾਲ ਵਿੱਚ 15 ਜੂਨ ਨੂੰ ਸਥਾਪਨਾ ਦਿਵਸ 'ਤੇ ਕੈਂਚੀ ਧਾਮ ਮੰਦਰ ਪਹੁੰਚਣਗੇ। ਮੇਲਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਤੋਂ ਚਾਰ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਦਾ ਆਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਿਛਲੀ ਵਾਰ ਵੀ ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਭੀੜ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਆਵਾਜਾਈ ਦੀ ਪੂਰੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਤਜ਼ਰਬਿਆਂ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ, ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਭੀੜ ਕਾਰਨ ਹਲਦਵਾਨੀ ਤੋਂ ਭੀਮਤਾਲ ਅਤੇ ਭਵਾਲੀ ਰੂਟ 'ਤੇ ਜਾਮ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜਾਮ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ, ਰੋਡਵੇਜ਼ ਅਤੇ ਕੇਈਐਮਯੂ ਬੱਸਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਟਲ ਸੇਵਾ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਨਾਲ ਇਹ ਫਾਇਦਾ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਸੜਕ 'ਤੇ ਛੋਟੇ ਵਾਹਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਸੀਮਤ ਰਹੇਗੀ। ਕੈਂਚੀ ਧਾਮ ਮੰਦਰ ਦੇ ਸਥਾਪਨਾ ਦਿਵਸ ਮੌਕੇ ਹਰ ਸਾਲ 15 ਜੂਨ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਮੇਲਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਮੇਲੇ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਨੀਮ ਕਰੋਲੀ ਬਾਬਾ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹਰ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਨੀਮ ਕਰੋਲੀ ਬਾਬਾ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਭਾਰਤੀ ਸੰਤ ਅਤੇ ਹਿੰਦੂ ਗੁਰੂ ਸਨ। ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਬ੍ਰਹਮ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਕਾਰਨ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਸਲ ਨਾਮ ਲਕਸ਼ਮੀ ਨਾਰਾਇਣ ਸ਼ਰਮਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 1900 ਦੇ ਆਸਪਾਸ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਫਿਰੋਜ਼ਾਬਾਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਅਕਬਰਪੁਰ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਹਨੂੰਮਾਨ ਜੀ ਦੇ ਪ੍ਰਬਲ ਭਗਤ ਸਨ। ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਨੀਮ ਕਰੋਲੀ ਬਾਬਾ ਨੂੰ ਕਲਯੁਗ ਵਿੱਚ ਹਨੂੰਮਾਨ ਜੀ ਦਾ ਅਵਤਾਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਿਰਫ਼ 11 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਸਾਧੂ ਬਣਨ ਲਈ ਘਰ ਛੱਡ ਗਏ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਕਹਿਣ 'ਤੇ, ਉਹ ਘਰੇਲੂ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆ ਗਏ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਧੀ ਹੋਈ। 1958 ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੁਬਾਰਾ ਘਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸੰਨਿਆਸੀ ਦਾ ਜੀਵਨ ਅਪਣਾਇਆ।
ਨੀਮ ਕਰੋਲੀ ਬਾਬਾ ਨੇ 1964 ਵਿੱਚ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੇ ਨੈਨੀਤਾਲ ਨੇੜੇ ਕੈਂਚੀ ਧਾਮ ਆਸ਼ਰਮ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਕਿ ਅਜੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ ਹੈ। ਹਰ ਸਾਲ 15 ਜੂਨ ਨੂੰ ਕੈਂਚੀ ਧਾਮ ਵਿਖੇ ਸਥਾਪਨਾ ਦਿਵਸ 'ਤੇ ਇੱਕ ਮੇਲਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼-ਵਿਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਲੱਖਾਂ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਹਨੂੰਮਾਨ ਜੀ, ਭਗਵਾਨ ਰਾਮ, ਸ਼ਿਵ ਅਤੇ ਦੁਰਗਾ ਦੇ ਮੰਦਰ ਹਨ।
