Last Updated :
20 August 2026, 07:01 PM IST
ਮਾਨਸੂਨ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਬੁਖ਼ਾਰ, ਸਰੀਰ ਦਰਦ ਅਤੇ ਸਿਰ ਦਰਦ ਆਮ ਗੱਲ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਪਾਉਣ ਲਈ ਬਿਨਾਂ ਸੋਚੇ-ਸਮਝੇ ਪੇਨਕਿਲਰ ਲੈਣਾ ਭਾਰੀ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਉਲਟੀ-ਦਸਤ ਜਾਂ ਘੱਟ ਪਾਣੀ ਪੀਣ ਕਾਰਨ ਡੀਹਾਈਡ੍ਰੇਟ ਹੋ, ਤਾਂ ਇਹ ਦਵਾਈਆਂ ਤੁਹਾਡੇ ਗੁਰਦਿਆਂ 'ਤੇ ਗੰਭੀਰ ਦਬਾਅ ਪਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜਦੋਂ ਡੈਂਗੂ ਜਾਂ ਹੋਰ ਵਾਇਰਲ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨਾਂ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵੱਧ ਹੋਵੇ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਡਾਕਟਰਾਂ ਤੋਂ ਕਿ ਬੁਖ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਪੇਨਕਿਲਰ ਲੈਣਾ ਕਿੰਨਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਹੜੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਡਾਕਟਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਬੂਪ੍ਰੋਫੇਨ, ਡਾਈਕਲੋਫੇਨਾਕ, ਨੈਪ੍ਰੋਕਸਨ ਅਤੇ ਐਸਪਰੀਨ ਵਰਗੀਆਂ ਨੌਨ-ਸਟੀਰਾਇਡਲ ਐਂਟੀ-ਇਨਫਲੇਮੇਟਰੀ (NSAIDs) ਦਵਾਈਆਂ ਗੁਰਦਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਦਾ ਪ੍ਰਵਾਹ ਘਟਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਗੁਰਦੇ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਣ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਖਾਸ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਡੈਂਗੂ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਲਈ ਇਹ ਦਵਾਈਆਂ ਹੋਰ ਵੀ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਅੰਦਰੂਨੀ ਬਲੀਡਿੰਗ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਬੁਖ਼ਾਰ ਅਤੇ ਬਦਨ ਦਰਦ ਹੋਣ 'ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਮ ਦਵਾਈ ਵਾਂਗ ਨਹੀਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਡੈਂਗੂ ਦੇ ਬੁਖ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੈਰਾਸਿਟਾਮੋਲ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਇਸ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਦਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਹ ਵੀ ਚੈਕ ਕਰੋ ਕਿ ਕਿਤੇ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਕੋਲਡ ਜਾਂ ਫਲੂ ਦੀ ਦਵਾਈ ਰਾਹੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪੈਰਾਸਿਟਾਮੋਲ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਲੈ ਰਹੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਓਵਰਡੋਜ਼ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਕਿਡਨੀ ਦੀ ਬੀਮਾਰੀ, ਸ਼ੂਗਰ, ਹਾਈ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਜਾਂ ਦਿਲ ਦੀ ਬੀਮਾਰੀ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੋਈ ਵੀ ਪੇਨਕਿਲਰ ਨਹੀਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਨਾਲ ਹੀ, ਦਵਾਈ ਲੈਣ ਸਮੇਂ ਭਰਪੂਰ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਪੀਣਾ ਵੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਡੀਹਾਈਡ੍ਰੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਪੇਨਕਿਲਰ ਲੈਣਾ ਜਾਂ ਵੱਧ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਲੈਣਾ ਵੀ ਗੁਰਦਿਆਂ ਲਈ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਜੇਕਰ ਬੁਖ਼ਾਰ ਦੌਰਾਨ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਲੱਛਣ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ, ਤਾਂ ਪੇਨਕਿਲਰ ਲੈਣ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰੋ ਅਤੇ ਤੁਰੰਤ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲੋ:
• ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਘੱਟ ਹੋਣਾ
• ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਸੁੱਜਣ, ਉਲਟੀ ਜਾਂ ਗੰਭੀਰ ਥਕਾਵਟ
• ਚੱਕਰ ਆਉਣਾ, ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਤਕਲੀਫ਼ ਜਾਂ ਮਾਨਸਿਕ ਉਲਝਣ
ਅਜਿਹੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੇਨਕਿਲਰ ਇਕੱਲੀ ਦਵਾਈ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ, ਸਗੋਂ ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ ਨਾਲ ਹੀ ਸਹੀ ਇਲਾਜ ਸੰਭਵ ਹੈ। ਇਹ ਸਮਝ ਲੈਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਪੇਨਕਿਲਰ ਬੁਖ਼ਾਰ ਦਾ ਸਥਾਈ ਇਲਾਜ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਬੁਖ਼ਾਰ ਦੀ ਅਸਲ ਵਜ੍ਹਾ ਪਤਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸੇ ਅਨੁਸਾਰ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਹੀ ਦਵਾਈ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਸਿਹਤ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲਾਪ੍ਰਵਾਹੀ ਨਾ ਕਰੋ।
