Last Updated :
01 June 2025, 05:57 PM IST
ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਨਿਊਜ. ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਨੋਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਨੇਤਾ ਸ਼ੇਖ ਮੁਜੀਬੁਰ ਰਹਿਮਾਨ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਬਦਲਾਅ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੋਟਾਂ 'ਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਚਿਹਰਿਆਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਕੁਦਰਤੀ ਦ੍ਰਿਸ਼, ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਚਿੰਨ੍ਹ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸਮਾਰਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਹੋਣਗੇ। ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਬੈਂਕ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਆਰਿਫ ਹੁਸੈਨ ਖਾਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਨਵੇਂ ਨੋਟਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੂ ਅਤੇ ਬੋਧੀ ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨ, ਇਤਿਹਾਸਕ ਇਮਾਰਤਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਲਾਕਾਰ ਜ਼ੈਨੁਲ ਆਬੇਦੀਨ ਦੀਆਂ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸ਼ਾਸਨ ਦੌਰਾਨ ਆਏ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਅਕਾਲ ਨੂੰ ਵੀ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇੱਕ ਨੋਟ 'ਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸ਼ਹੀਦ ਸਮਾਰਕ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਹੈ, ਜੋ 1971 ਦੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਵੇਂ ਨੋਟਾਂ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਲੜੀਵਾਰਾਂ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਬਾਕੀ ਨੋਟ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣਗੇ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਨੋਟ ਢਾਕਾ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਦੇ ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ ਤੋਂ ਉਪਲਬਧ ਕਰਵਾਏ ਜਾਣਗੇ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਵੰਡੇ ਜਾਣਗੇ।
ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਦੋਂ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਨੋਟਾਂ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। 1971 ਵਿੱਚ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦੇਸ਼ ਦਾ ਨਕਸ਼ਾ ਪਹਿਲੇ ਨੋਟਾਂ 'ਤੇ ਛਾਪਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਸ਼ੇਖ ਮੁਜੀਬੁਰ, ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਅਵਾਮੀ ਲੀਗ ਦੇ ਨੇਤਾ ਸਨ, ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਨੋਟਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਧੀ ਸ਼ੇਖ ਹਸੀਨਾ ਨੇ ਵੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ।
ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅੰਦੋਲਨ ਕਾਰਨ ਸ਼ੇਖ ਹਸੀਨਾ ਨੂੰ ਸੱਤਾ ਛੱਡਣੀ ਪਈ। ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰਾਖਵੇਂਕਰਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਏ ਸਨ ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਹ ਹਿੰਸਾ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਗਏ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਲਗਭਗ 1,400 ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ। ਹਸੀਨਾ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਛੱਡ ਕੇ ਭਾਰਤ ਭੱਜਣਾ ਪਿਆ। ਉਸ 'ਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਪਰਾਧਿਕ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ ਦੁਆਰਾ ਮਨੁੱਖਤਾ ਵਿਰੁੱਧ ਅਪਰਾਧਾਂ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸ਼ੇਖ ਮੁਜੀਬੁਰ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣਾ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਤਬਦੀਲੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੋੜ ਹੈ। ਹੁਣ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਆਪਣੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਰਾਸਤ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ।
