Last Updated :
24 May 2026, 05:00 PM IST
ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚਾਲੇ ਵਧਦੇ ਤਣਾਅ ਦਾ ਅਸਰ ਹੁਣ ਭਾਰਤੀ ਬੈਂਕਿੰਗ ਸਿਸਟਮ ‘ਤੇ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆਉਣ ਲੱਗ ਪਿਆ ਹੈ। RBI ਦੇ ਤਾਜ਼ਾ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ NRI ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਰੀਬ 2 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਕੱਢੇ ਗਏ ਹਨ। ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਮਿਡਲ ਈਸਟ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਅਣਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਡਰ ਨੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਭਾਰਤੀਆਂ ਨੂੰ ਚਿੰਤਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਕਈ NRI ਹੁਣ ਆਪਣੇ ਪੈਸੇ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਨਵੀਂ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਉਣ ਲੱਗੇ ਹਨ। ਬੈਂਕਿੰਗ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਵੱਡਾ ਚੇਤਾਵਨੀ ਸੰਕੇਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰਜ
ਖਾੜੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ
ਖਾੜੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਖਾਂ ਭਾਰਤੀ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉੱਥੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਪੈਸਾ ਭਾਰਤੀ ਬੈਂਕਿੰਗ ਸਿਸਟਮ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਈਰਾਨ-ਅਮਰੀਕਾ ਟਕਰਾਅ ਹੋਰ ਵਧਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਤੇਲ ਬਾਜ਼ਾਰ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ‘ਤੇ ਦਬਾਅ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਕਈ NRI ਆਪਣੇ ਪੈਸੇ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸਾਵਧਾਨ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਬੈਂਕਿੰਗ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਿਕਾਸੀ NRE ਅਤੇ NRO ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੋਈ ਹੈ। ਇਹ ਖਾਤੇ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਖਾੜੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਭਾਰਤੀ ਵਰਤਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਸਾਫ਼ ਹੈ ਕਿ ਮਿਡਲ ਈਸਟ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਨੇ ਚਿੰਤਾ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਕਿਹੜੇ ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਿਆ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੈਸਾ?
RBI ਡਾਟਾ ਅਨੁਸਾਰ Non-Resident External ਯਾਨੀ NRE ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਰਕਮ ਘਟ ਕੇ 98.56 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਰਹਿ ਗਈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ Non-Resident Ordinary ਯਾਨੀ NRO ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਮੀ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਇਹ ਅੰਕੜਾ 33.33 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ FCNR ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ ਗਿਆ। ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ FCNR ਖਾਤਿਆਂ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਭਾਰਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਤਣਾਅ ਦਾ ਉੱਥੇ ਘੱਟ ਅਸਰ ਪਿਆ। ਪਰ ਖਾੜੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਘਬਰਾਹਟ ਸਾਫ਼ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ।
ਤੇਲ ਬਾਜ਼ਾਰ ਅਤੇ ਜੰਗ ਦਾ ਡਰ
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚਾਲੇ ਹਾਲਾਤ ਹੋਰ ਖਰਾਬ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਇਸਦਾ ਅਸਰ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਤੇਲ ਬਾਜ਼ਾਰ ‘ਤੇ ਵੀ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਣ ਨਾਲ ਖਾੜੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਉੱਥੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਭਾਰਤੀ ਆਪਣੀ ਬਚਤ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਕਈ ਲੋਕ ਹੁਣ ਆਪਣੇ ਪੈਸੇ ਨੂੰ ਹੋਰ ਨਿਵੇਸ਼ ਵਿਕਲਪਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਜਾਣ ਬਾਰੇ ਵੀ ਸੋਚ ਰਹੇ ਹਨ। ਬੈਂਕਿੰਗ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਹਾਲਾਤ ਹੋਰ ਬਦਲ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਭਾਰਤੀ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ‘ਤੇ ਵੀ ਨਜ਼ਰ
NRI ਜਮ੍ਹਾਂ ਰਕਮ ਭਾਰਤੀ ਬੈਂਕਿੰਗ ਸਿਸਟਮ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਭੰਡਾਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬੈਂਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸਹਾਰਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਨਿਕਾਸੀ ਲਗਾਤਾਰ ਜਾਰੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸਦਾ ਅਸਰ ਭਾਰਤੀ ਵਿੱਤੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ‘ਤੇ ਵੀ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਮਾਹਿਰ ਮੌਜੂਦਾ ਹਾਲਾਤ ਨੂੰ ਅਜੇ ਕਾਬੂ ਵਿੱਚ ਮੰਨ ਰਹੇ ਹਨ। ਪਰ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੀ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸਥਿਤੀ ‘ਤੇ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਬੈਂਕਿੰਗ ਏਜੰਸੀਆਂ ਲਗਾਤਾਰ ਨਜ਼ਰ ਬਣਾਈ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਮੁੱਦਾ ਹੋਰ ਵੱਡਾ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ।
