Last Updated :
26 May 2023, 10:53 AM IST
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਸੰਸਦ ਭਵਨ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਕਰਨਗੇ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀ ਅਤੇ ਰਸਮੀ ਰਾਜਦੰਡ ‘ਸੇਂਗੋਲ’ ਹੋਵੇਗਾ। ₹971 ਕਰੋੜ ਦੀ ਲਾਗਤ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਨਵਾਂ ਕੰਪਲੈਕਸ ਭਾਰਤ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ ਜੋ ਸੈਂਟਰਲ ਵਿਸਟਾ ਰੀਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਵੈਬਸਾਈਟ ਅਨੁਸਾਰ 135 ਕਰੋੜ ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਤਿਕੋਣੀ ਸ਼ਕਲ ਦਾ ਮਕਸਦ ਜਗ੍ਹਾ ਦੀ ਸਰਵੋਤਮ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ।
1. ਨਵੇਂ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਵਿਧਾਨਕ ਚੈਂਬਰ ਹੋਣਗੇ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੰਛੀ ਮੋਰ ‘ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ, ਨਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੀਆਂ 888 ਸੀਟਾਂ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਮੌਜੂਦਾ ਬੈਠਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾ ਹੋਵੇਗੀ, ਜਦਕਿ ਰਾਜ ਸਭਾ ਲਈ 348 ਸੀਟਾਂ ਹੋਣਗੀਆਂ, ਜੋ ਕਿ ਕਮਲ ਦੀ ਥੀਮ – ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫੁੱਲ ‘ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ। ਨਵੀਂ ਇਮਾਰਤੀ ਯੋਜਨਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਾਲ ਦੇ ਸਾਂਝੇ ਸੈਸ਼ਨਾਂ ਲਈ 1,272 ਸੀਟਾਂ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੋਵੇਗੀ।
2. ਦੋ ਵਿਧਾਨਕ ਚੈਂਬਰਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਨਵੇਂ ਕੰਪਲੈਕਸ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ‘ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਹਾਲ’ ਵੀ ਹੋਵੇਗਾ – ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਹਾਲ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੀ ਇਮਾਰਤ ਵਾਂਗ ਬਾਹਰਲੇ ਪਾਸੇ ਦਫ਼ਤਰ ਹੋਣਗੇ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣੇ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਾਂਗ ਹੀ ਕੇਂਦਰੀ ਸੰਯੁਕਤ ਸੈਸ਼ਨ, ਐੱਲਐੱਸ ਹਾਲ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹੋਵੇਗਾ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉੱਪਰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
3. ਅਤਿ-ਆਧੁਨਿਕ ‘ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਹਾਲ’ – ਸੰਸਦ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਨਵੇਂ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ, ਦਫ਼ਤਰਾਂ ਨੂੰ ‘ਅਤਿ-ਆਧੁਨਿਕ’ ਢੰਗ ਨਾਲ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਤੇ ਨਵੀਨਤਮ ਸੰਚਾਰ ਤਕਨੀਕਾਂ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਲ ਹਨ।
4. ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਨਵੇਂ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਨਵੀਨਤਮ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ ਉਦੇਸ਼-ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਨਾਲ ਲੈਸ ਵੱਡੇ ਕਮੇਟੀ ਕਮਰੇ ਹੋਣਗੇ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਵੀ ਹੈ ਜੋ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੰਧਿਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਲੈਸ ਹੈ।
5. ਊਰਜਾ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ‘ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰਨ ਕਰਕੇ, ਨਵਾਂ ਕੰਪਲੈਕਸ ਇੱਕ ‘ਪਲੈਟੀਨਮ-ਰੇਟਿਡ ਗ੍ਰੀਨ ਬਿਲਡਿੰਗ’ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ‘ਟਿਕਾਊ ਵਿਕਾਸ ਪ੍ਰਤੀ ਵਚਨਬੱਧਤਾ’ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਵਿਭਿੰਨ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਰਾਸਤਾਂ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰੇਗੀ।
6. ਸਮਾਵੇਸ਼ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ, ਨਵਾਂ ਸੰਸਦ ਕੰਪਲੈਕਸ ‘ਦਿਵਯਾਂਗ-ਅਨੁਕੂਲ’ ਵੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਵਿਹੜੇ ਦੇ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰੀ ਲਾਉਂਜ ਵੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਮੈਂਬਰਾਂ ਲਈ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਵਿਹੜੇ ਵਿਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰੁੱਖ ‘ਬਰਗਦ’ ਵੀ ਹੈ।
