Last Updated :
22 October 2023, 04:49 PM IST
Ganganyaan: ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਾੜ ਖੋਜ ਸੰਗਠਨ ਇਸਰੋ ਨੇ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸ਼੍ਰੀਹਰੀਕੋਟਾ ਸਥਿਤ ਸਤੀਸ਼ ਧਵਨ ਸਪੇਸ ਸੈਂਟਰ ਐਸਡੀਐਸਸੀ ਤੋਂ ਸਵੇਰੇ 10 ਵਜੇ ਆਪਣੇ ਗਗਨਯਾਨ Gaganyaan ਮਿਸ਼ਨ ਲਈ ਪਹਿਲੀ ਉਡਾਣ (Flight) ਦਾ ਸਫਲ ਪ੍ਰੀਖਣ ਕੀਤਾ। ਪੁਲਾੜ ਏਜੰਸੀ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਸਾਈਟ ਐਕਸ ਤੇ ਪੋਸਟ ਕਰਕੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਲਾਂਚ ਹੋਲਡ ਦੇ ਕਾਰਨ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲ ਗਈ ਹੈ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਠੀਕ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਲਾਂਚ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਅੱਜ ਸਵੇਰੇ 10:00 ਵਜੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਕਰੂ ਮੋਡਿਊਲ ਅਤੇ ਕਰੂ ਏਸਕੇਪ ਸਿਸਟਮ ਨਾਲ ਲੈਸ ਸਿੰਗਲ-ਸਟੇਜ ਲਿਕਵਿਡ ਪ੍ਰੋਪਲਸ਼ਨ ਰਾਕੇਟ ਦੇ ਨਾਲ ਅਣਕ੍ਰੂਡ ਫਲਾਈਟ (Flight) ਟੈਸਟ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ 8 ਵਜੇ ਉਤਾਰਨਾ ਸੀ। ਫਿਰ ਇਸ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ 10 ਵਜੇ ਮੁੜ ਤਹਿ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਵੇਰੇ 8:30 ਵਜੇ ਅਤੇ ਸਵੇਰੇ 8:45 ਵਜੇ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਟੀਡੀ-ਡੀ1 ਦੀ ਲਿਫਟ ਆਫ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਅੱਜ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕੀ। ਮੌਸਮ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਲਿਫਟਆਫ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਸਵੇਰੇ 8 ਵਜੇ ਤੋਂ ਸਵੇਰੇ 8.45 ਵਜੇ ਤੱਕ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸਰੋ ਦੇ ਮੁੱਖੀ ਸੋਮਨਾਥ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਇੱਕ ਨਿਰਵਿਘਨ ਆਟੋਮੈਟਿਕ ਲੈਂਡਿੰਗ ਸੀਕਵੈਂਸ ਏਐਲਐਸ ਸੀ ਜੋ ਇੰਜਣ ਨੂੰ ਉਤਾਰਨ ਦੀ ਕਮਾਂਡ ਤੱਕ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਪਰ ਇੰਜਣ ਦੀ ਇਗਨੀਸ਼ਨ ਆਮ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਲਾਂਚ ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਉਡਾਣ (Flight) ਤੋਂ ਸਿਰਫ ਪੰਜ ਸਕਿੰਟ ਪਹਿਲਾਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸੋਮਨਾਥ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੁਲਾੜ ਏਜੰਸੀ ਇਹ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਗਲਤ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਪੂਰਾ ਲਾਂਚ ਵਾਹਨ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ। ਉਹ ਜਲਦੀ ਹੀ ਲਾਂਚ ਦੀ ਸੰਸ਼ੋਧਿਤ ਮਿਤੀ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰਨਗੇ।
ਫਲਾਈਟ ਟੈਸ ਬਾਰੇ-
ਫਲਾਈਟ (Flight) ਟੈਸਟ ਜਿਸ ਨੂੰ ਟੈਸਟ ਵਹੀਕਲ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਫਲਾਈਟ ਮਿਸ਼ਨ-1 ਵਜੋਂ ਮਨੋਨੀਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਗਗਨਯਾਨ Gaganyaan ਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਚਾਲਕ ਦਲ ਦੇ ਮੋਡੀਊਲ ਅਤੇ ਚਾਲਕ ਦਲ ਦੇ ਬਚਣ ਦੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰੇਗਾ। ਇਹ ਰਾਕੇਟ ਲਾਂਚ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਖਾੜੀ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਲੈਂਡਿੰਗ ਦੀ ਵੀ ਜਾਂਚ ਕਰੇਗਾ। ਇਹ ਵਾਹਨ 34.9 ਮੀਟਰ ਉੱਚਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਲਿਫਟ-ਆਫ ਵਜ਼ਨ 44 ਟਨ ਹੈ। ਕਰੂ ਮੋਡਿਊਲ, ਚਾਲਕ ਦਲ ਲਈ ਪੁਲਾੜ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਵਰਗੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਰਹਿਣਯੋਗ ਥਾਂ, ਇੱਕ ਦਬਾਅ ਵਾਲਾ ਧਾਤੂ ਅੰਦਰੂਨੀ ਢਾਂਚਾ ਅਤੇ ਥਰਮਲ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਦਬਾਅ ਰਹਿਤ ਬਾਹਰੀ ਢਾਂਚਾ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਚਾਲਕ ਦਲ ਦੇ ਇੰਟਰਫੇਸ, ਲਾਈਫ ਸਪੋਰਟ ਸਿਸਟਮ, ਐਵੀਓਨਿਕਸ ਅਤੇ ਡਿਲੀਰੇਸ਼ਨ ਸਿਸਟਮ ਨਾਲ ਵੀ ਲੈਸ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਟਚਡਾਊਨ ਤੱਕ ਉਤਰਨ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਚਾਲਕ ਦਲ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਮੁੜ-ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਲਈ ਵੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸਰੋ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਪਰੀਖਣ ਉਡਾਣ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਬਾਕੀ ਯੋਗਤਾ ਟੈਸਟਾਂ ਲਈ ਪੜਾਅ ਤੈਅ ਕਰੇਗੀ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਿਊਮਨ ਰੇਟਡ ਲਾਂਚ ਵਹੀਕਲ ਦੇ 3 ਅਣ-ਕ੍ਰੂਡ ਮਿਸ਼ਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਲਗਭਗ 20 ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਟੈਸਟ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਗਗਨਯਾਨ Gaganyaan ਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵੱਲ ਅਗਵਾਈ ਕਰੇਗਾ। ਲਾਂਚ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕ੍ਰੂ ਮਾਡਿਊਲ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਹਰੀਕੋਟਾ ਵਿੱਚ ਲਾਂਚ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸਰੋ ਕੇਂਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਟੈਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ।
