ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਦੇ ਤਾਜ਼ਾ ਡਾਟਾ ਅਨੁਸਾਰ NRI ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ ਘਟ ਕੇ 165.65 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਰਹਿ ਗਏ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਅੰਕੜਾ 167.58 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਸੀ। ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚਕਾਰ ਤਣਾਅ ਜਲਦੀ ਘੱਟ ਨਾ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗਿਰਾਵਟ ਹੋਰ ਵੀ ਵੱਧ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਸਰ ਉਹਨਾਂ ਖਾਤਿਆਂ ‘ਤੇ ਪਿਆ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਭਾਰਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਖਾਸ ਕਰਕੇ NRE ਅਤੇ NRO ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਪੈਸਾ ਕੱਢਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਬੈਂਕਿੰਗ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸਥਿਰ ਹਾਲਾਤ ਕਾਰਨ ਲੋਕ ਆਪਣਾ ਪੈਸਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਥਾਵਾਂ ਵੱਲ ਮੋੜ ਰਹੇ ਹਨ।
RBI ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ NRE ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾ ਰਕਮ ਘਟ ਕੇ 98.56 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇਹ 99.77 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਸੀ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ NRO ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ 33.33 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਤੱਕ ਆ ਗਏ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ FCNR(B) ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਲਕਾ ਵਾਧਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੇ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਣਾਅ ਕਾਰਨ ਲੋਕ ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚਿੰਤਤ ਹਨ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਕਈ NRI ਆਪਣੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਅਤੇ ਬਚਤ ਨੂੰ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਸ਼ਿਫਟ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਮਾਰਚ ਮਹੀਨੇ ਦੌਰਾਨ ਜਿੰਨਾ ਪੈਸਾ ਜਮ੍ਹਾ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਕਮ ਬੈਂਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢ ਲਈ ਗਈ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਇਹ ਹਾਲਾਤ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਜਾਰੀ ਰਹੇ ਤਾਂ ਇਸਦਾ ਅਸਰ ਭਾਰਤੀ ਬੈਂਕਿੰਗ ਸਿਸਟਮ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਪ੍ਰਵਾਹ ‘ਤੇ ਵੀ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। NRI ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ ਭਾਰਤ ਲਈ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਕਰੰਸੀ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸਰੋਤ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਗਿਰਾਵਟ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਤਣਾਅ ਕਾਰਨ ਪੈਟਰੋਲ-ਡੀਜ਼ਲ ਅਤੇ LPG ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ‘ਤੇ ਅਸਰ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਹੁਣ ਇਸਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਬੈਂਕਿੰਗ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਹਾਲਾਤ ਹੋਰ ਵਿਗੜਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ‘ਤੇ ਦਬਾਅ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਬੈਂਕਾਂ ਅਤੇ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਈਰਾਨ-ਅਮਰੀਕਾ ਤਣਾਅ ਹੋਰ ਵਧਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ NRI ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਕਮੀ ਦੇਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਅਤੇ ਮੁਦਰਾ ਬਜ਼ਾਰ ‘ਤੇ ਵੀ ਅਸਰ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।